Onze waarneming functioneert door middel van de neurologische overbrenging en verwerking van hetgeen dat via de zintuigen wordt opgevangen. Via het ongelooflijk gecompliceerd mechanisme van ons zenuwstelsel, wordt de zintuiglijke input omgezet in elektrische impulsen, die op hun beurt getransporteerd worden naar ons centraal zenuwstelsel.

Zelfs een oppervlakkige studie van dit mechanisme laat zien dat wat wij uiteindelijk beleven niet de ervaring is van de werkelijkheid, maar een neurologisch model van de werkelijkheid. Op zijn beurt veroorzaakt dit verschijnsel dat wij niet handelen naar de werkelijkheid, maar naar ons individueel model van de werkelijkheid. Omdat elk mens van opmaak verschilt heeft elk mens een eigen wereldmodel, en zal elk mens de wereld dus anders ervaren. Maar, omdat ons neurologisch systeem meer overeenkomsten heeft dan verschillen, hebben mensen wel gelijksoortige ervaringen.

Is ons brein te vergelijken met een briljante computer?

Ook bij een computer moet je eerst informatie erin stoppen voordat je er iets uitkrijgt. Een foute instelling of formule levert een foute uitkomst. Iedereen vult voortdurend zijn hoofd en lichaam met zijn of haar formules. Het is dus ook niet zo gek dat iedereen een situatie op een andere manier ervaart. Wanneer je dit goed bekijkt: ”dat iedereen de situatie anders ervaart”, kun je dus stellen dat we hierdoor ieder ons eigen verhaal schrijven. We beleven dus onze eigen film, waarbij jij zelf de schrijver, regisseur en hoofdrolspeler bent. Welke rol wil jij spelen, en in wat voor een film?

Gevulde hoofden

Zoals al eerder omschreven zit je hoofd en je lichaam vol met kennis, ervaringen, dromen, verlangens, overtuigingen, normen en waarden. De huid is de scheiding van binnen- en buitenwereld. Ons lichaam bevat kennis over hoe we iets doen, dit is procedurele kennis. Zo kunnen we fietsen, zwemmen, lopen en alledaagse handelingen verrichten. Het is echter vaak nog niet eens zo gemakkelijk om uit te leggen hoe we zoiets doen. Wanneer we uitleggen hoe we fietsen, zwemmen of lopen, halen we kennis uit ons hoofd. Dit komt uit het autobiografische geheugen, als we met woorden vertellen hoe we iets doen. Dus, de specifieke zaken die we in ons leven hebben meegemaakt bevinden zich achter de huid in ons autobiografische geheugen; het nest waar we uit komen, de jeugd die we hadden, onze opleiding en werkervaring, de sociale bezigheden of bijvoorbeeld onze vakantieherinneringen. Deze kennis maakt ons uniek. Er is niemand, maar dan ook niemand die hetzelfde heeft meegemaakt en daarbij exact dezelfde ervaring heeft. De overige kennis bewaren we in ons semantische geheugen. Hier bevindt zich de meest objectieve kennis. Dit kan geduid worden als woordenboekkennis en feitenkennis. Bij de vraag: wat is de hoofdstad van Nederland, is het passende antwoord Amsterdam. Dit antwoord zal bij velen hetzelfde zijn. Het samenspel van de geheugenstructuren (procedureel, autobiografisch en semantisch) bepaalt de manier waarop we iets ervaren. Het kleurt in feite dat wat je meemaakt en zorgt ervoor dat jij op je specifieke manier een reactie aan de buitenwereld geeft. Het procedurele geheugen kan gezien worden als DO, het gaat over vaardigheden en gedrag. Dit is wat we aan de buitenkant kunnen zien. Het autobiografische geheugen komt overeen met FEEL, emoties en gevoelens gaan hand in hand met de kennis en herinneringen uit ons eigen unieke verleden. Het semantisch geheugen komt het meest overeen met THINK. Het bevat algemene kennis en feiten. Doordat de systemen niet los van elkaar werken en altijd invloed op elkaar hebben is het moeilijk en haast onmogelijk om zaken puur feitelijk te benaderen, zonder invulling en betekenis op basis van ervaring. Dat hoeft ook niet. Het gaat erom dat we ons bewust zijn van invullen en betekenis geven. Dit helpt ons om effectiever te communiceren en onszelf beter aan te sturen.

Begin te herkennen hoe vaak jij meningen over anderen hebt. Zijn die waar of reëel?

Bij de vooronderstellingen hebben we gezien dat iedereen zijn eigen waarheid heeft. Op het moment dat jij overtuigingen gaat geven, en vooral negatieve, wil dat zeggen dat jij jouw wereld projecteert op die van de ander. Verder kost dat vaak nog heel veel energie en ergernis. Is dat het waard? Nee, je schiet er niets mee op. Door gewoon objectief te zijn en goed te luisteren steek heel veel meer op. Je hoeft niet alles te accepteren, maar een wereldbeeld van de ander gecombineerd met die van jouw, toont weer iets compleet nieuws. Doe er je voordeel mee. Je zult begrijpen dat door het lezen, beluisteren of bekijken van zaken van succesvolle mensen, je sneller op het niveau van hen zal komen.  Wees alert op het volgende: Jij zal het gemiddelde worden van de vijf mensen waar je mee omgaat. Dus, wie kan jou helpen bij je groeiproces?